ठाम कल्पना, लवचिक रणनीती: गौतम गंभीरने भारताला T20 च्या चंचल स्वभावावर नियंत्रण मिळवण्यास कशी मदत केली

“आम्ही बंदूकधारी संघ आहोत.” गेल्या उन्हाळ्यात इंग्लंडमध्ये ग्रीनहॉर्न कर्णधार शुभमन गिलच्या नेतृत्वाखालील तरुण आणि अननुभवी कसोटी संघाला गौतम गंभीरचे हे पहिले शब्द होते. या एका वाक्याने ड्रेसिंग रूममधील शंका दूर केल्या कारण संघाने पाच कसोटी मालिका 2-2 अशी बरोबरीत सोडवली.आमच्या YouTube चॅनेलसह सीमेच्या पलीकडे जा. आता सदस्यता घ्या!इंग्लंडमधील उच्चांक वगळता, मुख्य प्रशिक्षक म्हणून गंभीरचा कसोटी विक्रम अत्यंत वाईट राहिला आहे. हा T20 विश्वचषक विजय, तथापि, त्याने जुलै 2024 मध्ये पदभार स्वीकारल्यापासून T20 फॉरमॅटची मालकी त्याच्याकडे आहे याची आणखी एक आठवण आहे. फ्रँचायझी क्रिकेटमधील त्याचा भूतकाळातील अनुभव आणि त्याची खात्री बाळगण्याची क्षमता त्याला आणि त्याच्या संघाला या फॉरमॅटमध्ये इतर सर्वांपेक्षा एक पाऊल पुढे ठेवते.

भारत आता T20 क्रिकेटचे निर्विवाद शक्ती केंद्र बनले आहे, याचा आयपीएलच्या प्रसाराशी खूप संबंध आहे. प्रशिक्षक गंभीर हे देखील आयपीएलचे उत्पादन आहे. लखनौ सुपर जायंट्ससह दोन मजबूत हंगाम, त्यानंतर कोलकाता नाईट रायडर्ससह विजेतेपदाचा हंगाम, राहुल द्रविडने रिक्त केलेल्या टीम इंडियाच्या पदावर तो आला.त्यांनी पदभार स्वीकारला तेव्हा ‘संक्रमण’ हा शब्दप्रयोग होता. गंभीरसाठी मात्र, तो कधीच ठोस साचा तयार करण्याविषयी नव्हता. बार्बाडोसमध्ये नुकतीच ट्रॉफी जिंकणाऱ्या T20 संघात चांगले बदल करण्यास त्याला हरकत नव्हती. त्याचा दृष्टीकोन सुरवातीला रेजिमेंटेड वाटू शकतो परंतु फ्लायवर कॉल करण्यासाठी तो नेहमी पुरेशी जागा सोडतो.हे देखील वाचा: उच्च जोखीम, उच्च बक्षीस: ‘टोटल T20’ ने भारताच्या विश्वचषक गौरवापर्यंतच्या वाटचालीला कसे चालना दिलीगंभीर, अप्रत्यक्षपणे, त्याच्या मीडिया ब्रीफिंगमध्ये “140 कोटी-भारतीयांसाठी खेळणारा” वक्तृत्वाचा आग्रह करतो. प्रतिष्ठेपेक्षा फॉर्म हे अधोरेखित करणारे तत्व आहे. कर्णधार सूर्यकुमार यादवला एकमेव सूट देण्यात आली आहे कारण गंभीरचा विश्वास आहे की मैदानावर संघाचे नेतृत्व करणारी व्यक्ती आहे जी त्याच्या विचार प्रक्रियेशी सुसंगत आहे.गंभीरच्या कॉल्सला अनेकदा लहरीपणा आला आहे. तो आपल्या नॉन-पॉप्युलिस्ट निर्णयांना शिखासारखा धारण करतो. पण, टी-२० च्या चंचल स्वभावाची तीच मागणी आहे. दृष्टीक्षेपात, कोणीही असा तर्क करू शकतो की तो या प्रक्रियेमुळे खूप खपत आहे. तो T20 मध्ये नेत्रदीपकपणे चांगले काम करतो परंतु त्याला दीर्घ स्वरूपातील सातत्य राखण्यापासून रोखू शकतो. भारताला थिंकटँकला फॉरमॅटमध्ये विभाजित करण्याची गरज आहे की नाही हा वाद अजूनही आहे परंतु गंभीरने या सूचनेबद्दल आपली नाराजी व्यक्त केली आहे. तो एक अभिमानी गैर-कन्फॉर्मिस्ट आहे. त्याने निवडकर्त्यांना त्याच्या कल्पनांशी जुळवून घेतले. शुबमन गिल, ऋषभ पंत आणि श्रेयस अय्यर या भारतीय क्रिकेटमधील सर्वात मोठ्या तरुण ब्रँड्सच्या आवडीनिवडींकडे दुर्लक्ष केल्याने कोल्डब्लड कॉल्स आले आहेत. टी-२० क्रिकेट हा एक वेगळा खेळ आहे, ज्यामध्ये अनोख्या कौशल्याची गरज असल्याचे गंभीरने नेहमीच सांगितले आहे.त्यांच्या कारकिर्दीच्या सुरुवातीला भारतीय क्रिकेट अशा सांस्कृतिक बदलासाठी तयार असल्याचे दिसत नव्हते. आता तो बदल स्वीकारला आहे. संघ व्यवस्थापनाच्या जवळच्या सूत्रांचे म्हणणे आहे की संजू सॅमसनला T20 विश्वचषक स्पर्धेपूर्वी त्याच्या खेळात आलेल्या वाईट सवयींबद्दल मजबूत संदेश देण्यात आला होता. इशान किशनने क्रमवारीत वरच्या बाजूस बहर केल्यामुळे, गंभीरने सॅमसनसोबत ओव्हरटाईम करून क्रीजमधील अतिशयोक्तीपूर्ण शफल दूर करण्यासाठी आणि फलंदाजाची स्थिती स्थिर करण्यासाठी काम केले.दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध सुपर-8 मधील पराभवादरम्यान वॉशिंग्टन सुंदरसाठी उपकर्णधार अक्षर पटेलचा बळी दिल्याने ही एकमेव चूक झाली.आता त्याने एक रणनीती म्हणून त्याच्या सर्वात मजबूत फॉरमॅटमध्ये डिलिव्हरी केली आहे, तेव्हा 2027 मधील एकदिवसीय विश्वचषक आणि जागतिक कसोटी चॅम्पियनशिपवर लक्ष केंद्रित केल्यावर तो कसा रीबूट करतो हे पाहणे मनोरंजक असेल. लांब फॉरमॅट्सची योजना करण्यासाठी तो पुरेसा लवचिक असेल का?