पुणे लोणावळा लोकलला जून २०२६ पर्यंत ताशी १३० किमीचा वेग साध्य करण्याची रेल्वेची धडपड
पुणे लोणावळा लोकलला जून २०२६ पर्यंत ताशी १३० किमीचा वेग साध्य करण्याची रेल्वेची धडपड
मावळ :
मावळ तालुक्यातील हजारो नागरिकांच्या दैनंदिन जीवनाला गती देणारी पुणे–लोणावळा लोकल सेवा आता नव्या वेगाने धावण्याच्या उंबरठ्यावर उभी आहे. पुणे ते लोणावळा या महत्त्वाच्या रेल्वेमार्गावर गाड्यांचा वेग वाढविण्यासाठी रेल्वे प्रशासनाने व्यापक तांत्रिक सुधारणा सुरू केल्या असून येत्या जून २०२६ पर्यंत या मार्गावरील लोकल गाड्या ताशी तब्बल १३० किलोमीटर वेगाने धावण्याचा मानस व्यक्त करण्यात आला आहे.
सध्या पुणे–लोणावळा लोकल गाड्या साधारणपणे ताशी ११० किलोमीटर वेगाने धावत आहेत. मात्र वाढत्या प्रवासीसंख्येचा ताण आणि वेळेची बचत या दोन प्रमुख मुद्द्यांचा विचार करून रेल्वे विभागाने वेगवर्धनाचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. हा बदल एकाच झटक्यात न होता टप्प्याटप्प्याने अंमलात आणला जाणार असल्याची माहिती अधिकाऱ्यांकडून देण्यात आली आहे.
मावळ तालुक्यातील तळेगाव, कॅन्टोन्मेंट, लोणावळा आणि आसपासच्या परिसरातील हजारो नागरिक रोज पुण्याकडे नोकरी, शिक्षण किंवा व्यवसायासाठी प्रवास करतात. त्यामुळे पुणे–लोणावळा लोकल सेवा ही या भागातील जनजीवनाची जीवनरेखा बनली आहे. याशिवाय पर्यटननगरी म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या लोणावळ्याकडे पुणे आणि मुंबई परिसरातून मोठ्या प्रमाणावर पर्यटकही ये-जा करतात. परिणामी या मार्गावरील रेल्वे वाहतूक वर्षानुवर्षे अधिकच गतीमान होत आहे.
या वाढत्या प्रवासीदबावाच्या पार्श्वभूमीवर रेल्वे प्रशासनाने पायाभूत सुविधांमध्ये व्यापक सुधारणा करण्याचा निर्णय घेतला आहे. वेगवाढीसाठी सर्वप्रथम रेल्वे ट्रॅकची तांत्रिक क्षमता मजबूत करण्याचे काम हाती घेण्यात आले आहे. तसेच ओव्हरहेड पॉवर केबल्स आणि संपर्क तारा बदलण्याचे कामही सुरू आहे. रेल्वे खांबांवर अत्याधुनिक स्वयंचलित टेन्शनिंग उपकरणे बसविण्यात येत असून त्यामुळे हवामानातील बदल, उष्णतेची लाट किंवा मुसळधार पावसाचा परिणाम कमी होणार आहे. या तंत्रज्ञानामुळे वीजवाहिन्यांवरील ताण संतुलित राहील आणि गाड्यांच्या वेगात सातत्य राखणे शक्य होईल, असा विश्वास रेल्वे तज्ज्ञांनी व्यक्त केला आहे.
पुणे–लोणावळा विभागातील एकूण १५२ ट्रॅक किलोमीटरपैकी तब्बल १३२ किलोमीटरवर सुधारणा काम पूर्ण झाल्याची माहिती रेल्वे प्रशासनाने दिली आहे. उर्वरित ट्रॅकवरील काम सध्या वेगाने सुरू असून ते जून २०२६ पर्यंत पूर्ण करण्याचे नियोजन आखण्यात आले आहे. हे काम पूर्ण झाल्यानंतर लोकल गाड्यांचा वेग वाढेल आणि प्रवाशांचा प्रवासाचा वेळ सरासरी चार ते पाच मिनिटांनी कमी होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
दरम्यान, या कामांमुळे प्रवाशांना होणारी गैरसोय कमीत कमी ठेवण्यावर रेल्वे प्रशासनाचा भर आहे. त्यामुळे बहुतांश दुरुस्ती व तांत्रिक सुधारणा रविवारी घेण्यात येणाऱ्या मेगाब्लॉकच्या कालावधीतच करण्यात येत आहेत. प्रवाशांच्या सुरक्षिततेला सर्वोच्च प्राधान्य देत सर्व तांत्रिक तपासण्या पूर्ण झाल्यानंतरच गाड्यांचा वेग वाढविण्यात येईल, असेही रेल्वे अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे.
एकूणच, पुणे–लोणावळा लोकल सेवेला मिळणारा हा वेगाचा नवा आयाम मावळ तालुक्यातील हजारो प्रवाशांसाठी दिलासादायक ठरणार आहे. जलद, सुरक्षित आणि वेळेची बचत करणारा प्रवास या मार्गावरील लोकल सेवेच्या नव्या अध्यायाची नांदी ठरणार, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे.
